Międzynarodowe unikanie opodatkowania groźne dla państwa

Międzynarodowe unikanie opodatkowania groźne dla państwa
fot. PAP/EPA
Gajewski jest szefem działającego w SGH Centrum Analiz i Studiów Podatkowych, które organizuje konferencję pn. "Międzynarodowe unikanie opodatkowania a bezpieczeństwo państwa". Wskazał on w rozmowie z PAP, że w przypadku VAT mówi się o luce w wysokości 35-60 mld zł, a w przypadku unikania opodatkowania w CIT straty budżetu mogą wynosić 46 mld zł (na tyle oszacowała je Komisja Europejska w 2014 r.)
 
"Jeżeli zsumujemy te dwie kwoty, daje to nam mniej więcej 100 mld zł rocznie ubytku dla budżetu państwa. Nie ulega wątpliwości, że jego skala zagraża bezpieczeństwu budżetowemu, natomiast można też powiedzieć, że wkracza także w sferę bezpieczeństwa narodowego. Dzisiaj brak bezpieczeństwa finansowego jest o wiele częściej zagrożeniem dla funkcjonalności państwa, co pokazuje np. sytuacja w Grecji" - powiedział Gajewski.
 
Zwrócił uwagę, że o ile resort finansów stara się szacować ubytek dochodów w VAT, o tyle w żaden sposób nie monitoruje skali międzynarodowego unikania opodatkowania na gruncie CIT. "Wiemy, że ono jest, ale Ministerstwo Finansów nie mówi o tym, jaka jest jego wielkość; o tym dowiadujemy się z szacunków Komisji Europejskiej. To powoduje, że zjawisko to nie jest skutecznie zwalczane, nie jest prawidłowo weryfikowane. Brakuje też głębokiej analizy co do tego, jakie instrumenty służą holdingom międzynarodowym do unikania opodatkowania" - powiedział.
 
Według niego zarówno przepisy o cenach transferowych, jak i wejście w życie klauzuli przeciw unikaniu opodatkowania są krokami, które zmierzają w dobrym kierunku i należy je docenić, niemniej potrzeba jest rozmowa o kompleksowych rozwiązaniach.
 
"Z jednej strony chodzi o stworzenie przepisów holdingowego prawa podatkowego, co jest tendencją w Europie Zachodniej - w krajach, które nieźle sobie radzą z walką z międzynarodowym unikaniem opodatkowania. Z drugiej strony konieczne jest wyposażenie aparatu skarbowego w specjalistyczną wiedzę oraz regularne szkolenie pracowników. Problem nie stoi w miejscu, cały czas się rozwija" - ocenił profesor.
 
Jego zdaniem trzeba zadać też pytanie, dlaczego nie radzimy sobie z tym problemem. "Szczególnie w kontekście CIT nie mamy na razie skonkretyzowanej strategii działania. Tymczasem możemy mówić o zjawisku, które jest nie tylko poważne, ale cały czas się pogłębia, co powoduje zagrożenia dla państwa. Czas zacząć rozmawiać o tym, co z nim zrobić, jak wypracować skuteczniejsze rozwiązania, aby zagrożenie redukować" - dodał.
 
Według Gajewskiego, walorem konferencji będą panele dyskusyjne, podczas których będą reprezentowane różne środowiska: świata nauki, sądownictwa, czy aparatu skarbowego. "Mam nadzieję, że w ramach każdego panelu będzie prowadzona dyskusja nie o tym, o czym wiemy - że mamy do czynienia z unikaniem opodatkowania, ale o tym, jak się z nim zmierzyć, jakie kroki powinno się podjąć, żeby mieć realne owoce" - dodał.
 
Gajewski liczy, że z każdego panelu powstaną konkluzje, które będą przedstawione m.in. organom podatkowym. W konkluzjach tych powinny się znaleźć informacje o tym, jakich instrumentów używać i jakie działania podjąć, aby ograniczyć skalę unikania opodatkowania.
 
Uczestnicy dyskusji będą mówić m.in o roli państwa w kształtowaniu rozwiązań legislacyjnych, skutecznych w przeciwdziałaniu międzynarodowemu unikaniu opodatkowania, a także próbować znaleźć odpowiedź na pytanie, czy prawo unijne może mieć wpływ na skuteczną walkę z unikaniem opodatkowania. Tematem jednego z paneli będzie "Luka w VAT – zagrożeniem dla bezpieczeństwa budżetowego i narodowego", a innego "Rola instytucji państwowych i sądownictwa administracyjnego w przeciwdziałaniu międzynarodowemu unikaniu opodatkowania".
 
Gajewski zaznaczył, że tematem konferencji zainteresowała się Kancelaria Prezydenta RP, dzięki czemu prezydent Andrzej Duda udzielił jej honorowego patronatu. PAP objęła patronat medialny nad konferencją.
 
Marcin Musiał 
 
(PAP)