Naukowcy sklonowali 800-letni dąb Rus z wielkopolskiego Rogalina

Naukowcy sklonowali 800-letni dąb Rus z wielkopolskiego Rogalina
Robert Wrzesiński/CC
Metodę klonowania dębów pomnikowych opracowano w Instytucie Dendrologii Polskiej Akademii Nauk w Kórniku pod kierunkiem dr hab. Pawła Chmielarza, przy finansowaniu badań ze środków Dyrekcji Generalnej Lasów Państwowych w Warszawie.
 
Jak powiedział PAP Paweł Chmielarz, badania nad klonowaniem, czyli mikrorozmnażaniem w sterylnych kulturach in vitro, rosnących w Polsce wiekowych dębów pomnikowych prowadzone były w latach 2013-2017. Wyjaśnił, że tradycyjne sposoby namnażania wegetatywnego, czyli poprzez ukorzenianie pędów są w przypadku najstarszych dębów nieskuteczne, a rozmnażanie generatywne (z nasion) nie daje możliwości uzyskania klonu, czyli rośliny identycznej generycznie. Stąd konieczność wykorzystania metody kultur in vitro.
 
Prace badawcze dotyczyły rosnących w Polsce dębów pomnikowych, liczących od 500-800 lat, w tym dębów stojących na terenie niegdysiejszej rezydencji rodowej Raczyńskich w Rogalinie, w otaczającym pałac założeniu ogrodowo-parkowym.
 
"Badaliśmy 20 kilkusetletnich drzew pomnikowych w Polsce. Nie wszystkie dały się namnożyć in vitro. Zasadzenie młodego okazu sklonowanego dębu w Rogalinie to finał naszych pięcioletnich badań" - powiedział.
 
"Drzewa takie jak Rus są dla nas ważne z punktu widzenia kulturowego, historycznego, ale opracowana przez nas metoda mogłaby znaleźć zastosowanie w leśnictwie do namnażania okazów charakteryzujących się np. bardzo dobrym drewnem, prostą strzałą, intensywnym wzrostem" – wyjaśnił.
 
Paweł Chmielarz powiedział, że jeszcze w tym roku zasadzony ma być też m.in. klon Dębu Wybickiego, który rośnie obok Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie. Jak dodał, niewykluczone, że za kilka lat zainteresowani będą mogli pozyskać młode okazy sklonowanych Rusów do zasadzenia w swoim otoczeniu.
 
"Odmłodzony", mający ok. 2 m wysokości dąb szypułkowy zostanie zasadzony podczas odbywającego się w przyszłym tygodniu w Rogalinie seminarium poświęconego ochronie zasobów genowych dębów pomnikowym rosnącym w Polsce.
 
Organizatorami przedsięwzięcia są Instytut Dendrologii Polskiej Akademii Nauk oraz Muzeum Narodowe w Poznaniu.
 
(PAP)